5 Dấu Hiệu Đột Quỵ Dễ Bị Phớt Lờ – Cách Xử Lý Kịp Thời

Theo báo Lao Động, cứ mỗi năm, Việt Nam lại ghi nhận hơn 200.000 ca đột quỵ mới. Trong đó, người trẻ dưới 50 tuổi chiếm 30%, tỷ lệ tử vong và di chứng để lại là 89%.

Có những dấu hiệu đột quỵ tưởng chừng vô hại, nhưng lại là hồi chuông cảnh báo trước trong cơ thể bạn. Tê nhẹ một bên tay? Đau đầu thoáng qua? Mệt mỏi không rõ lý do? Tất cả đều có thể là tín hiệu sống còn mà bạn đang bỏ lỡ. 

Trạm Tin Tức sẽ giúp bạn nhận diện những dấu hiệu đột quỵ dễ bị phớt lờ, khám phá biểu hiện sớm trước 1 tuần, hiểu rõ nguyên nhân sâu xa, cách xử lý kịp thời và phòng ngừa hiệu quả. Đừng bỏ lỡ!

Các dấu hiệu đột quỵ

Có nhiều dấu hiệu của đột quỵ nhưng thường khá mơ hồ, dễ bị nhầm lẫn với các triệu chứng của bệnh khác. Chính điều này khiến nhiều người bỏ lỡ thời điểm vàng để kịp thời xử lý. Nếu như sức khỏe chính mình hoặc người thân của bạn có những dấu hiệu này, hãy lập tức gọi cấp cứu. Đừng chủ quan!

Triệu chứng	Mức độ cảnh báo	Dễ bị nhầm với
Tê hoặc yếu một bên cơ thể	Cảnh báo sớm	Căng cơ, sai tư thế
Mất thăng bằng, chóng mặt nhẹ	Trung bình	Thiếu ngủ, thiếu máu não
Nói lắp, khó phát âm	Nguy hiểm	Mệt, căng thẳng
Đau đầu đột ngột không rõ lý do	Nguy hiểm cao	Cảm cúm, đau nửa đầu
Mắt mờ, mất thị lực thoáng qua	Cảnh báo tiềm ẩn	Mỏi mắt, làm việc nhiều

Lưu ý: Đây đều là các dấu hiệu xuất hiện thoáng qua và biến mất, khiến người bệnh chủ quan.

Dấu hiệu đột quỵ trước 1 tuần – Cảnh báo sớm từ cơ thể

Không phải lúc nào đột quỵ cũng có thể đến bất ngờ. Trên thực tế, nhiều bệnh nhân đã có dấu hiệu cảnh báo từ vài ngày đến 1 tuần trước, nhưng lại không hề hay biết. Các bạn hãy nắm rõ những biểu hiện điển hình sau để kịp thời cứu chữa.

• Rối loạn giấc ngủ
• Mệt mỏi kéo dài
• Đau đầu lặp lại theo chu kỳ
• Cảm giác mất thăng bằng
• Tê tay chân về đêm
• Nhìn mờ khi thay đổi tư thế

Rối loạn giấc ngủ

Rối loạn giấc ngủ, đặc biệt là insomnia, được phát hiện ở khoảng 47–50% bệnh nhân trong giai đoạn cấp và dưới cấp của đột quỵ. Đây cũng là yếu tố tăng nguy cơ đột quỵ thông qua liên kết với tăng huyết áp, tiểu đường và stress.

Mệt mỏi kéo dài

Đây là dạng mệt mỏi bất thường, dai dẳng, dù bạn không hoạt động gì nặng. Nhiều người mô tả nó như cảm giác mất hết năng lượng, dễ buồn ngủ ban ngày, nhưng lại trằn trọc cả đêm. Nguyên nhân đến từ việc máu não bị thiếu oxy, nhận không đủ dưỡng khí để hoạt động như bình thường.

Đau đầu lặp lại theo chu kỳ

Những cơn đau đầu kéo dài hơn bình thường, đau nhói, lan từ gáy lên đỉnh đầu hoặc xuất hiện kèm theo cảm giác buồn nôn, mờ mắt. Đây có thể là dấu hiệu thiếu máu não tạm thời, nguyên nhân chính của đột quỵ.

Cảm giác mất thăng bằng

Nếu bạn đang đi bỗng cảm thấy loạng choạng, mất phương hướng, cơ thể đột nhiên mất thăng bằng. Đó không đơn thuần là mệt, mà có thể là cảnh báo về tổn thương hệ tiền đình hoặc thiếu máu não thoáng qua.

Tê tay chân về đêm

Tê nhẹ thoáng qua thì không sao. Nhưng nếu bạn thường xuyên bị tê một bên tay hoặc chân, hoặc cảm thấy yếu lực, cầm nắm không chắc, đặc biệt khi đang ngủ. Rất có thể nguyên nhân là lưu lượng máu lên não đang gặp trục trặc.

Nhìn mờ khi thay đổi tư thế

Nếu bạn đổi tư thế và đột nhiên cảm thấy mờ mắt, không nhìn rõ xung quanh, đồng thời chóng mặt thì đây là một dấu hiệu đột quỵ. Nguyên nhân bởi tuần hoàn máu não bị rối loạn.

Lưu ý: Đây là thời điểm vàng cần đến bệnh viện ngay, không nên chờ đến khi triệu chứng nặng mới xử lý.

Nguyên nhân gây ra những cơn đột quỵ bất ngờ

Không chỉ người lớn tuổi, người trẻ cũng đang đối mặt với nhiều dấu hiệu đột quỵ ngày càng cao do lối sống hiện đại thiếu lành mạnh. Dưới đây là những nguyên nhân phổ biến nhất về căn bệnh này.

Tăng huyết áp không được kiểm soát

Khi huyết áp cao kéo dài mà không được điều trị hoặc kiểm soát hiệu quả, lớp nội mạc mạch máu bị tổn thương, khiến mạch máu dễ vỡ hoặc hình thành cục máu đông.

• Đây là nguyên nhân hàng đầu gây ra tình trạng đột quỵ xuất huyết não và nhồi máu não.

Tiểu đường, rối loạn mỡ máu

Người mắc tiểu đường hoặc rối loạn lipid máu có nguy cơ đột quỵ cao gấp 2 – 4 lần so với người bình thường. Lượng đường và mỡ dư thừa trong máu sẽ gây xơ vữa động mạch, làm hẹp lòng mạch và giảm lưu lượng máu lên não, từ đó gia tăng nguy cơ tắc nghẽn mạch máu não.

• Từ đó gia tăng nguy cơ tắc nghẽn mạch máu não

Hút thuốc, uống rượu, căng thẳng kéo dài

Nicotine và các chất độc trong thuốc lá gây co mạch, làm tăng huyết áp tức thời, đồng thời phá hủy lớp bảo vệ thành mạch. Cồn trong rượu cũng khiến mạch máu mất kiểm soát, gây rối loạn nhịp tim và huyết áp.

• Đó là nguyên do làm tăng hormone cortisol – một chất nguy hiểm cho hệ tim mạch và não bộ.

Lười vận động, ăn nhiều muối/mỡ

Ít vận động khiến tuần hoàn máu chậm lại, tạo điều kiện cho máu đặc, dễ hình thành cục máu đông. Trong khi đó, chế độ ăn nhiều muối, dầu mỡ, thực phẩm chế biến sẵn lại thúc đẩy xơ vữa động mạch và tăng huyết áp – nguyên nhân xuất hiện nhiều dấu hiệu đột quỵ.

Thức khuya, làm việc quá sức

Thức khuya thường xuyên khiến đồng hồ sinh học bị rối loạn, tăng áp lực lên tim mạch, làm giảm độ đàn hồi của mạch máu não. Làm việc quá sức, không nghỉ ngơi đầy đủ cũng khiến não bộ kiệt quệ, dễ dẫn đến các cơn thiếu máu cục bộ thoáng qua và về lâu dài là đột quỵ.

Yếu tố di truyền

Nếu trong gia đình có người thân từng bị đột quỵ, nguy cơ mắc bệnh ở thế hệ sau sẽ cao hơn đáng kể. Di truyền ảnh hưởng đến cấu trúc mạch máu, huyết áp, cũng như khả năng đông máu.

Cơ chế hình thành cơn đợt quỵ sẽ diễn ra như sau: Tăng huyết áp → tổn thương thành mạch → hình thành cục máu đông → tắc nghẽn dòng máu lên não → đột quỵ

Biến chứng nguy hiểm nếu không xử lý kịp

Khoảng thời gian từ 3 đến 6 giờ đầu sau khi xuất hiện dấu hiệu đột quỵ đầu tiên được gọi là “giờ vàng” để can thiệp hiệu quả. Sau mốc này, tỷ lệ phục hồi sẽ giảm đáng kể. Ngược lại, không xử lý kịp sẽ dẫn đến các biến chứng nguy hiểm sau:

• Liệt nửa người vĩnh viễn
• Mất khả năng nói hoặc khó giao tiếp
• Rối loạn nhận thức, trí nhớ suy giảm
• Suy giảm thị lực, thính lực
• Tử vong (đặc biệt với đột quỵ xuất huyết não)

Nên làm gì khi có dấu hiệu đột quỵ nhẹ

Phản ứng đầu tiên trong những phút giây đầu tiên có thể là ranh giới giữa sự sống và cái chết. Khi nhận thấy bản thân hoặc người xung quanh có dấu hiệu nghi ngờ đột quỵ, điều quan trọng nhất là không được chần chừ. Mỗi giây trôi qua, hàng triệu tế bào não có thể đang chết dần vì thiếu oxy.

Lưu ý: Tuyệt đối không nên làm những hành động sau để đảm bảo an toàn cho người đang có dấu hiệu đột quỵ.

• Tự ý uống thuốc
• Để người bệnh nằm một mình
• Chờ triệu chứng tự hết
• Di chuyển bằng phương tiện cá nhân

Cách phòng ngừa đột quỵ hiệu quả nhất

Phòng bệnh vẫn luôn là giải pháp tối ưu, nhất là với căn bệnh nguy hiểm như đột quỵ. Một vài điều chỉnh trong lối sống có thể tạo nên sự khác biệt lớn.

• Kiểm soát huyết áp, đường, máu mỡ
• Hạn chế ăn mặn, dầu mỡ, đồ ăn nhanh
• Tăng cường rau xanh, trái cây, uống đủ nước
• Tập thể dục ít nhất 30 phút mỗi ngày
• Hạn chế rượu bia, bỏ thuốc lá
• Quản lý stress, ngủ đủ giấc
• Khám sức khỏe định kỳ và tầm soát

Kết luận

Bài viết này đã giúp bạn nhận diện những dấu hiệu đột quỵ dễ bị phớt lờ, hiểu rõ các biểu hiện sớm trước 1 tuần, nguyên nhân tiềm ẩn, biến chứng nguy hiểm, cách xử lý kịp thời, và biện pháp phòng ngừa hiệu quả. Hãy hành động thông minh trước khi cơ thể phát ra cảnh báo. Chúc các bạn sức khỏe dồi dào!