Thủ tướng Thái Lan Paetongtarn Shinawatra đang đối mặt với khủng hoảng chính trị lớn nhất kể từ khi nhậm chức, sau khi đoạn ghi âm cuộc trò chuyện riêng giữa bà và Chủ tịch Thượng viện Campuchia Hun Sen bị rò rỉ.
Ngay sau đó, nhiều cơ quan quyền lực tại Thái Lan đồng loạt triển khai các thủ tục điều tra và xem xét pháp lý, đẩy nguy cơ cách chức của nữ thủ tướng lên cao. Cùng Trạm Tin Tức tìm hiểu chi tiết vụ việc qua nội dung dưới đây.
Cuộc hội thoại “nhún nhường” với Hun Sen gây tranh cãi của Thủ tướng Thái Lan
Cuộc gọi giữa bà Paetongtarn và ông Hun Sen diễn ra trong bối cảnh căng thẳng biên giới Thái Lan Campuchia leo thang. Trong đoạn ghi âm kéo dài khoảng 17 phút bị rò rỉ, nữ Thủ tướng Thái Lan gọi ông Hun Sen là “chú” xưng “cháu” và thể hiện thái độ mềm mỏng:
Paetongtarn Shinawatra: “Cháu không muốn để chú bị ảnh hưởng bởi những lời từ phía bên kia, tức là phe đối lập với chúng ta. Bởi vì nếu nghe theo họ, như mấy người ở Quân Khu 2 chẳng hạn, đều là người của phe đối lập cả.”
Paetongtarn Shinawatra: “Nếu lỡ nghe theo họ rồi thì cháu mong chú không tức giận, vì đó không phải là ý định của phía cháu. Bây giờ, bên đó họ muốn tỏ ra cứng rắn, nên cứ nói ra những điều chẳng mang lại lời ích gì cho đất nước cả.“
Hun Sen: “Bước đầu tiên, hãy mở lại biên giới như trước khi xảy ra sự cố.“
Paetongtarn Shinawatra: “Được. Đồng ý ạ!”
Trong cuộc gọi, bà Paetongtarn Shinawatra đã gọi một số lãnh đạo quân đội Thái Lan là “phe đối lập” và nhận xét rằng họ “tỏ ra cứng rắn”. Phát ngôn này khiến nhiều chính trị gia và tướng lĩnh quân đội phản ứng gay gắt vì cho rằng bà làm tổn hại đến hình ảnh quân đội quốc gia.
Nội dung đoạn ghi âm nhanh chóng lan truyền và trở thành tâm điểm tranh luận trên truyền thông, đặc biệt trong các bản tin thế giới liên quan đến Đông Nam Á.
Thủ tướng Thái Lan đối mặt với áp lực pháp lý
Sau vụ rò rỉ, Thủ tướng Thái Lan Paetongtarn Shinawatra đưa ra lời xin lỗi công khai, lý giải rằng cuộc gọi là “chiến thuật đàm phán riêng tư”, và khẳng định chính phủ sẽ tiếp tục ủng hộ quân đội. Tuy nhiên, dư luận và giới chính trị không dịu bớt.
NACC vào cuộc điều tra
Ngày 23/6, Ủy ban Chống tham nhũng quốc gia (NACC) đã mở cuộc điều tra sơ bộ theo đơn kiến nghị từ Chủ tịch Thượng viện Mongkol Surasajja và nhiều nghị sĩ khác.
Cuộc điều tra tập trung vào:
- Chuyển ngữ đoạn ghi âm từ tiếng Khmer sang tiếng Thái.
- Lấy lời khai nhân chứng.
- Đối chiếu nội dung với luật công vụ và tham khảo trường hợp của cựu Thủ tướng Srettha Thavisin, người từng bị cách chức vì vi phạm đạo đức trong một vụ bổ nhiệm khi đang tại nhiệm.
NACC dự kiến hoàn tất điều tra sơ bộ trong vòng 10 ngày. Nếu phát hiện sai phạm, quá trình có thể được nâng lên điều tra chính thức.
Tòa án Hiến pháp chuẩn bị xét đơn cách chức
Cùng thời điểm đó, Tòa án Hiến pháp Thái Lan cũng dự kiến họp vào ngày 1/7 để xem xét đơn yêu cầu cách chức Thủ tướng Paetongtarn. Đơn này cho rằng bà vi phạm chuẩn mực đạo đức lãnh đạo, làm ảnh hưởng đến an ninh quốc gia và danh dự của quân đội.
Một số nhà hoạt động chính trị còn gửi kiến nghị tới Ủy ban Bầu cử, yêu cầu xem xét tính hợp lệ của hành vi phát ngôn trong cuộc gọi.
Xem thêm: Iran Tấn Công Israel Bằng Chiến Thuật Khiến Tên Lửa Đối Phương Tự Bắn Nhau
Rạn nứt trong nội bộ liên minh cầm quyền
Ngay sau vụ việc, đảng Bhumjaithai – lực lượng lớn thứ hai trong liên minh cầm quyền – đã tuyên bố rút khỏi chính phủ. Điều này khiến liên minh chỉ còn nắm giữ khoảng 255/495 ghế trong Quốc hội, gây lo ngại về tính ổn định chính trị.
Để ứng phó, Thủ tướng Thái Lan Paetongtarn đang lên kế hoạch cải tổ nội các, trong đó có thể bổ nhiệm một cựu tướng lĩnh làm Bộ trưởng Quốc phòng nhằm xoa dịu mối quan hệ với quân đội.
Tương lai chính trị của Thủ tướng Thái Lan Paetongtarn
Nếu Tòa án Hiến pháp ra phán quyết bất lợi, bà Paetongtarn Shinawatra có thể trở thành nữ Thủ tướng thứ hai bị phế truất trong lịch sử Thái Lan, sau bà Yingluck Shinawatra – cô ruột của bà.
Giới phân tích cho rằng trong bối cảnh liên minh rạn nứt và sức ép pháp lý ngày càng lớn, khả năng bà tiếp tục tại vị là rất mong manh.
Kết luận
Cuộc gọi riêng tư tưởng chừng đơn giản lại đang trở thành “mồi lửa” cho cuộc khủng hoảng chính trị lớn tại Thái Lan. Với việc NACC điều tra và Tòa án Hiến pháp chuẩn bị xét đơn cách chức, Thủ tướng Thái Lan có thể phải đối mặt với “scandal” lớn nhất trong sự nghiệp.
Phiên họp ngày 1/7 tới sẽ là dấu mốc quan trọng, quyết định liệu Thái Lan sẽ tiếp tục rơi vào vòng xoáy bất ổn hay chính phủ hiện tại có thể vượt qua sóng gió để giữ vững quyền lực.
